Naar aanleiding van mijn blog van vorige week stelden verschillende lezers dezelfde vraag. Ik schreef daar dat je lichaam bij chronische stress, chronische laaggradige ontstekingsreacties en nutriëntentekorten op zoek gaat naar zoet en vet om te kunnen overleven, waardoor je MOET eten.

 

Een aantal lezers vroeg zich af waarom mensen in die situaties dan niet hun eigen lichaamsvet gebruiken om te overleven.

 

Dat is een hele goede vraag.

 

Ons lichaam is zo ontworpen dat we normaliter lichaamsvet gebruiken bij acute stress en acute ontstekingsreacties. Dat klopt.

 

Maar dat gebeurt in geval van stress alleen bij de productie van adrenaline, niet in de fase daarvoor, wanneer je noradrenaline aanmaakt. Noradrenaline is de voorloper van adrenaline en je maakt noradrenaline aan (uit dopamine) wanneer je hersenen aangeven dat er gevaar is. Noradrenaline maakt je lichaam alert en klaar om in actie te komen. Je komt pas echt in actie wanneer je adrenaline aanmaakt. Dan ga je vechten of vluchten.

 

Deze noradrenaline-fase duurt meestal maar heel kort, maar wanneer je in je vroege jeugd geprogrammeerd bent om altijd op je hoede te zijn (de nestvlieder), ben je altijd alert en sta je permanent in de noradrenaline-stand. In die situatie heb je extra glucose nodig en ga je suikers eten of wordt er glucose ‘gemaakt’ uit glycogeen, of zo nodig uit eiwitten. En wanneer er glucose beschikbaar is, kun je niet tegelijkertijd lichaamsvet aanspreken. Het lichaam zal eerst de beschikbare glucose moeten gebruiken.

 

Hetzelfde geldt voor een chronische milde of ‘laaggradige’ ontstekingsreactie.

 

Het immuunsysteem kan bij een acute ontstekingsreactie ketonen (uit vetten) gebruiken. Dat merk je als je koorts hebt, je hebt geen zin in eten en je valt af. Maar bij een chronische laaggradige ontstekingsreactie (zoals bij een allergie of een disbalans in de darm bijvoorbeeld) zal het immuunsysteem wel glucose nodig hebben.

 

Nu zijn er mensen die niet dikker worden van langdurige stress of een chronische ontsteking, zij worden juist mager. Maar anderen worden dikker van dezelfde problemen. Jouw constitutie (genetische aanleg) bepaalt uiteindelijk hoe je lichaam reageert.

 

Een belangrijke factor hierbij is of er na verloop van tijd (jaren) insulineresistentie optreedt. Want bij langdurige stress of ontstekingen kan er insulineresistentie ontstaan, zelfs als je weinig suikers eet. Wie insulineresistent wordt (en dat is eigenlijk een oplossing van je lichaam om glucose te sparen voor je immuunsysteem of je brein) loopt een grotere kans op overgewicht.

 

Bij ernstig overgewicht ofwel morbide obesitas is er vrijwel altijd sprake van insulineresistentie. Dan zie je dat je de hele dag MOET eten, omdat de voeding (voor zover dat ook echt voeding is) niet gebruikt kan worden om er energie van te maken. Het lichaam verhongert eigenlijk, terwijl je wel steeds dikker wordt. Is het dan gek dat je de hele dag MOET eten?

 

Door insulineresistentie kan glucose de spiercel (waar er energie van gemaakt wordt) bijna niet meer in. De meeste glucose wordt als vet opgeslagen in de vetcellen, omdat de insulinereceptoren van de spiercellen (bijna) niet meer functioneren. En je kunt nu eenmaal niet tegelijkertijd vet opslaan en verbranden.

 

Hoe meer glucose als vet wordt opgeslagen, hoe minder er gebruikt kan worden voor het immuunsysteem of voor het brein, terwijl dit nu net wel de bedoeling was van dit mechanisme. Dat lijkt ondoordacht van ons lichaam, maar het systeem is echter ontworpen in een tijd dat we geen chronische stress of chronische ontstekingen kenden. We gingen gewoon dood aan acute situaties.

 

Wat moet je nu doen als je jezelf herkent in het bovenstaande verhaal?

  1. Je kunt beginnen met rustig te wandelen. Tijdens en na een wandeling van een half uur kan gedurende 2-3 uur de glucose zonder insuline de cel in. Daarmee kun je de vicieuze cirkel doorbreken, omdat je cellen weer glucose kunnen gebruiken om energie te maken. Doe dat 2-3 keer per dag, dan hoef je veel minder insuline aan te maken. (Voor mensen met diabetes is het belangrijk om het glucosegehalte regelmatig te meten en de hoeveelheid medicatie daarop af te stemmen, natuurlijk in overleg met de behandelaar.)
  2. Dan zul je op zoek moeten of er bij jou iets aan de hand is in je stresssysteem (geprogrammeerd voor alertheid vanuit een onveilige jeugd?), of dat je immuunsysteem chronisch geactiveerd is.
  3. Voor de stressreactie kun je kortdurend wat saliethee proberen, daarmee schakel je noradrenaline uit. Als je merkt dat je met saliethee minder behoefte aan eten hebt, weet je waar je het zoeken moet. Let er wel op dat niet iedereen salie even goed kan verdragen en dat je bij langdurig/overmatig gebruik bepaalde leverpathways kunt overbelasten. Daarom is permanent gebruik zonder advies van een deskundige af te raden.
  4. Om je immuunsysteem rust te geven, kun je op zoek gaan naar de voedingsmiddelen die jouw immuunsysteem in actie zetten. Je kunt dat vaak aan je hartslag merken. Wanneer je hartslag meer dan 10-15 slagen stijgt na het eten, weet je dat je iets eet waar je lichaam negatief op reageert. Dit is dan ook de reden dat veel mensen opknappen door het eten van oervoeding. Hiermee breng je het immuunsysteem tot rust en eet je veel meer nutriënten, zodat je lichaam beter functioneert. (Hier vind je boeken met oervoedingsrecepten.)
  5. Mocht het eten van oervoeding nog niet voldoende zijn om je immuunsysteem rust te geven, is er duidelijk nog iets anders aan de hand. Met een deskundige behandelaar kun je op zoek gaan naar de oorzaak.

 

Yvonne van Stigt, master in de klinische Psycho Neuro Immunologie

The following two tabs change content below.
Yvonne van Stigt

Yvonne van Stigt

Yvonne van Stigt wordt als evolutionair gezondheidsdeskundige veel gevraagd als spreker voor congressen en lezingen. Zij is afgestudeerd in de klinische Psycho Neuro Immunologie aan de Universiteit van Gerona (Spanje). Meer dan 20 jaar geleden gaf haar eigen lichaam aan dat er iets niet goed ging, Yvonne was chronisch moe. Omdat de onderzoeken in het medische circuit geen duidelijkheid gaven, is zijzelf op onderzoek uit gegaan. Door de verandering van haar voedingspatroon kon zij snel weer functioneren en is zij volop gaan studeren. Dit heeft geresulteerd in een vijftal boeken Bekijk de boeken en de Oerslank organisatie. Op dit moment is Yvonne directeur en hoofddocent bij het OPFG, een vernieuwende onderwijsorganisatie op het gebied van de leefstijlgeneeskunde. Wil je daar meer over weten? Neem hier een kijkje op de site van de opleiding
Yvonne van Stigt

Laatste berichten van Yvonne van Stigt (toon alles)